![Zmiany i wyzwania w geodezji](http://www.otosroda.pl/foto_artykuly/2015/01/26/87619/87619_000gal-mapa.jpg)
Nowe przepisy
W środowisku geodezyjnym są różne opinie na temat zasadności niektórych nowych rozwiązań. Pojawiają się głosy krytyczne oraz takie, które wskazują, że kierunki zmian są dobre. Niezależnie od ocen celem ustawodawcy było m.in. ujednolicenie zasad naliczania opłat za materiały zamawiane z zasobu geodezyjnego i kartograficznego, wypisy i wyrysy z rejestru ewidencji gruntów i budynków czy za czynności związane z obsługą zgłoszeń prac geodezyjnych i kartograficznych. W całym kraju wprowadzono jednolite wzory wniosków – formularze – dla klientów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
Zmiany do ustawy zostały wprowadzone bardzo szybko. W praktyce bez okresu przejściowego, co postawiło przed Wydziałem Geodezji Kartografii i Katastru średzkiego starostwa oraz innymi jednostkami w Polsce wyzwania niełatwe do realizacji. Dla klienta urzędu, który chce zamówić np. wypis i wyrys z rejestru gruntów (niezbędny mu np. do założenia księgi wieczystej) trudności związane z wdrożeniem nowych przepisów nie mają znaczenia. Oczekuje on sprawnej realizacji wniosku i to jest jak najbardziej naturalne. Jednak z naszych obserwacji wynika, że pracownicy wydziałów geodezji w całym kraju dość często muszą pomagać w wypełnieniu nowych formularzy aby ta - w sumie prosta czynność, mogła być dokonana. Jak bowiem wytłumaczyć klientowi, który za chwilę ma umówioną transakcję u notariusza, że jeśli nie jest właścicielem nieruchomości, a „tylko” kupującym to nie jest uprawniony do zamówienia i otrzymania dokumentu w postaci wypisu i wyrysu z ewidencji? Nie ma bowiem tzw. interesu prawnego tylko faktyczny. Musimy na to zwracać uwagę, gdyż i nas obowiązują przepisy dotyczące ochrony danych osobowych. Ponadto w formularzach jest wiele pojęć fachowych często niezrozumiałych dla klientów. Pracownicy średzkiej geodezji są jednak cały czas do dyspozycji klientów. Celowo używam pojęcia klient, a nie np. petent gdyż w mojej ocenie urzędnicy, mieszkańcy powiatu i inni interesanci są dla siebie partnerami.
Informatyzacja geodezji
Zmiany przepisów spowodowały też, że prowadzenie państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, choć już od dawna w praktyce niemożliwe bez systemu teleinformatycznego, teraz bez nowego wspomagania informatycznego stało się całkowicie nierealne. Należy pamiętać, że wszystkie czynności, opłaty, dokumenty itd. w ramach prowadzenia zasobu są rejestrowane według określonych zasad. Każda istotna zmiana przepisów prawnych powoduje, że system teleinformatyczny też musi ulec zmianie.
Nasz wydział również musiał dokonać zmian na tym polu, aby być w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa i aby ułatwić prowadzenie zasobu i ewidencji gruntów. W praktyce nowy system został już wdrożony, a obecny rok będzie rokiem intensywnego rozwoju informatycznego. Mamy nadzieję również, że dzięki temu dalsza informatyzacja zasobu pozwoli nam, a przede wszystkim naszym klientom, na szybsze i prostsze załatwianie spraw. Będziemy dążyć do tego, aby niektóre dokumenty były wydawane „od ręki”. Planujemy część analogowych materiałów zasobu wyłączyć z użytkowania i przejść na dokumenty i informacje cyfrowe, co zdecydowanie przyspieszy realizację wniosków naszych klientów.
Nowy projekt
W tym roku również czeka nas bardzo duże zadanie związane z uczestnictwem w projekcie dostosowania baz danych ewidencji gruntów i budynków dla potrzeb zintegrowanego systemu informacji o nieruchomościach, prowadzonym przez Główny Urząd Geodezji i Kartografii. Przez dziewięć miesięcy 2015 roku na terenie gminy Miękinia oraz trzech obrębach wiejskich gminy Środa Śląska konsorcjum firm geodezyjnych wyłonionych w przetargu będzie prowadziło prace geodezyjne, które w założeniu mają w w/w obszarach doprowadzić rejestr ewidencji gruntów i budynków do zgodności ze stanem faktycznym oraz obowiązującymi przepisami. Natomiast na obszarze powiatu prace te pozwolą na dostosowanie bazy ewidencyjnej do wymagań zintegrowanego systemu informacji o nieruchomościach. Dzięki temu dostęp do informacji o gruntach, budynkach i lokalach zgromadzonych w bazie będzie szerszy i będzie to informacja wiarygodna. Wymienione zadania będą w przeważającej części realizowane ze środków zewnętrznych. Niezależnie od tego będziemy szukać dodatkowych środków na modernizację naszego zasobu.
Co dalej?
Mimo, że cyfryzacja musi następować to człowieka i jego wiedzy, żaden system i komputer, w pełni nie zastąpi. Ktoś przecież musi wprowadzić dane, sprawdzić je i zatwierdzić zmiany. Paradoksalnie więc cyfryzacja nie zmniejszy znacząco zatrudnienia. W mojej ocenie powinna nastąpić zmiana modelu finansowania zadań związanych z geodezją i kartografią w całym kraju na taki, który w pełni pokryje koszty funkcjonowania zasobów. Mimo, że opłata za wypis z rejestru gruntów wynosi 50 zł i może wydawać się to dużo, to i tak wpływy z tytułu wydawania kopii materiałów zasobu i innych dokumentów nie pokrywają w całości naszych wszystkich potrzeb. Nie zamierzamy jednak narzekać. Wolimy skupić się na ulepszeniu tego czym już dysponujemy oraz pozyskiwaniu dodatkowych środków np. w ramach nowego unijnego programowania. Wszystko po to, aby dostęp do danych zasobu był łatwiejszy, a przede wszystkim szybszy. Na tym polu jest jeszcze wiele do zrobienia.